Beter gebruik van Microsoft Internet Explorer

Marc van Oostendorp

Geschreven voor Praktijkgids Internet, 1997.

Op Internet woedt sinds begin 1996 een ware browser-oorlog. De fabrikanten Microsoft (met zijn Internet Explorer) en Netscape (met Navigator) zijn gewikkeld in een titanenstrijd om de consument. Alle middelen worden hierbij ingezet. De twee belangrijkste middelen leveren belangrijke voordelen voor de consument: zowel Microsoft als Netscape probeert zijn eigen browser (bladerprogramma) zo voordelig mogelijk te maken, en het bovendien van zoveel mogelijk nieuwe snufjes te voorzien.

In de zomer van 1997 kwam Microsoft met een nieuwe versie van zijn bladerprogramma Internet Explorer. Deze editie was genummerd als versie 4 en wordt net als eerdere versies gratis gedistribueerd via Internet. Het bedrijf had het hele voorjaar van '97 geworsteld met veiligheidsproblemen: steeds doken er nieuwe berichten op over beveiligingsproblemen van versie 3 van Internet Explorer. Ondertussen lijken die problemen echter goeddeels bedwongen. Versie 4 is solide en degelijk, en heeft bovendien veel nieuwe mogelijkheden. Zo veel nieuwe mogelijkheden dat de gemiddelde gebruiker snel het overzicht verliest.

In dit hoofdstuk vindt u daarom enkele tips en trucs voor een effectief gebruik van het programma Microsoft Internet Explorer. Ik beperk me daarbij tot versie 4. De meeste van deze tips zijn echter ook te gebruiken door mensen die nog met versies 2 of 3 werken. Versie 4 is vooral veiliger en uitgebreider dan de eerdere twee versie. Wat uiterlijk en functionaliteit betreft is hij niet sterk gewijzigd.

Installatie

We beginnen bij het begin; we installeren het programma. Ik ga er vanuit dat u het, net als de meerderheid van de gebruikers via het Internet binnen haalt. Als u Internet Explorer op een CD hebt gekregen van uw Internet-aanbieder, of als het programma op uw computer is geïnstalleerd bij het bedrijf waar u werkt, kunt u deze paragraaf uiteraard overslaan.

U kunt de laatste versie van het programma altijd verkrijgen via de eigen Engelstalige homepage van het bedrijf Microsoft: http://www.microsoft.com. Deze pagina kunt u vanuit oudere versies van Internet Explorer altijd bereiken door op de blauwe 'e' te klikken die u rechtsboven in het bladerprogramma. Wanneer u liever in het Nederlands wordt toegesproken, kunt u overigens ook voor een Nederlandstalige versie van deze pagina kiezen: http://www.microsoft.com/netherlands/. U dient er dan wel rekening mee te houden dat deze pagina aanmerkelijk minder vaak wordt bijgewerkt dan de Engelse pagina's. Bovendien is veel van de informatie die u via deze pagina bereiken kunt, alsnog Engelstalig.

Ergens op de welkomstpagina vindt u een verwijzing naar de download-pagina voor de Internet Explorer. Het directe adres van deze pagina is http://www.microsoft.com/ie/. Microsoft biedt zijn product aan in een redelijk groot aantal verschillende versies. U kunt zo het pakket kiezen dat het best aansluit bij uw eigen belangstelling en bij de computer en de programmatuur die u gebruikt.

Allereerst kiest u natuurlijk voor een versie die u kunt gebruiken op uw eigen computer: een versie die is aangepast aan Windows 3.1, aan de Apple Macintosh, of aan Windows 95 of Windows NT. Daarna kunt u kiezen voor drie verschillende versies:

Een van de minder prettige gevolgen van de browser-oorlog is dat de programma's steeds groter worden. Zelfs de 'minimum-'editie van Internet Explorer 4 voor Windows 95 bestaat al bijna 14 megabytes. Dat betekent dat u wel even de tijd moet uittrekken om het programma binnen te halen.

Gelukkig heeft Microsoft een nieuwe en prettige procedure bedacht om dit binnenhalen zo efficiënt mogelijk te maken. Als eerste wordt u uitgenodigd een klein programma op te halen, de Internet Explorer Setup. Dit programma beslaat minder dan een halve megabyte en staat daarom in een mum van tijd op uw harde schijf.

De Explorer Setup leidt u vervolgens stap voor stap door de installatieprocedure heen. Het haalt bovendien de vele megabytes van het 'echte' programma voor u binnen. U hebt er geen omkijken naar. Als tijdens het downloaden blijkt dat het op de plaats waarvan u het programma binnenhaalt te druk wordt, wijkt het programma automatisch uit naar een rustiger locatie.

Favorieten en abonnementen

Voor Internet-adressen die u vaak bezoekt kunt u met de Internet Explorer een map met favorieten (favorites) aanleggen. Allereerst geeft u Explorer de opdracht de pagina te bezoeken die u tot uw favoriet wilt verklaren. Vervolgens kiest u de mogelijkheid Add to Favorites in het menu Favorites:

Er verschijnt nu een venstertje waarin u enkele gegevens over de favoriet kunt opgeven:

Achter Name (naam) vult u de naam in waaronder u de favoriet wilt kunnen terugvinden. Een nieuw snufje van versie 4 van Internet Explorer is dat u zich ook op uw favoriete weblocaties kunt abonneren. De Explorer controleert dan op gezette tijden of er iets aan de site veranderd is. Bij elke verandering, krijgt u een seintje en wordt de nieuwe versie binnengehaald. Zo hoeft u zelf niet steeds te controleren of er al veranderingen hebben plaatsgevonden.

Wanneer u klaar bent, klikt u op 'OK'. Als u ervoor gekozen hebt om een abonnement te nemen, verschijnt er een nieuw venstertje:

U krijgt normaal gesproken een 'standaardabonnement', dat eruit bestaat dat u alleen in kennis wordt gesteld van eventuele veranderingen op de pagina. U kunt dit 'standaardabonnement' echter op verschillende manieren uitbreiden. Zo kunt u ervoor kiezen om Explorer vernieuwde pagina's meteen helemaal binnen te halen, zodat u ze later op uw gemak kunt bekijken, eventueel zelfs zonder verbinding met het Internet.

Om de instellingen van het standaardabonnement te veranderen, drukt u op de knop 'Customize'. U krijgt dan drie mogelijke abonnementen voorgeschoteld:

Nadat u gespecificeerd hebt naar welk soort abonnement uw voorkeur uitgaat, klikt u op de knop 'Volgende'. Er verschijnt nu een venster waarin u kunt opgeven op welke manier u op de hoogte gesteld wilt worden van veranderingen in de webpagina's waarop u geabonneerd bent:

Als u klaar bent, klikt u weer op de knop 'Volgende'. Er verschijnt nu een venster waarin u eventueel de gebruikersnaam en het wachtwoord kunt opgeven dat Explorer nodig heeft om contact te maken met de website waarop u geabonneerd bent. Nadat u ook deze gegevens hebt ingevuld, drukt u eerst op Voltooien, en vervolgens op OK. Uw abonnement is nu gemaakt. Ten overvloede zeg ik hier nog bij dat dit 'abonnement' alleen op uw eigen computer geadministreerd is. Als u uw eigen computer goed beveiligd hebt, komt niemand te weten welke abonnementen u bezit. Zelfs de eigenaars van de sites waarop u zich abonneert niet.

Favorieten organiseren

Uw 'favoriet' is nu opgenomen in de lijst met favorieten. Wanneer u overnieuw het menu Favorieten kiest ziet u dat de titel van de pagina met een boekenlegger is opgenomen. In dit voorbeeld betreft dit 'Welkom bij Onze Taal'. 

Favorieten zijn handig om werken met het Web overzichtelijk te houden. Ze helpen u eenmaal bezochte interessante pagina's snel terug te vinden. Zeker bij enigszins intensief gebruik van het Internet is het echter zaak om de lijst met favorieten ook goed te organiseren. Een ervaren gebruiker van het Web gooit regelmatig niet-gebruikte verwijzingen naar favorieten weg en plaatst bij elkaar behorende favorieten overzichtelijk samen in een mapje. 

Om dit alles te kunnen doen, kiest u Organize Favorites (organiseer favorieten) in het menu Favorites. U krijgt dan het volgende venster te zien: 

In dit voorbeeld ziet u dat ik mijn eigen favoriete weblocaties heb opgeslagen in zeven mapjes. Sommige van deze mapjes heeft Internet Explorer bij installatie zelf aangemaakt, zoals Imported Bookmarks (dat de favorieten bevat die ik met mijn eerdere bladerprogramma Netscape Navigator heb aangelegd) en My Documents, dat bestanden bevat uit de gelijknamige map op mijn harde schijf. Sommige andere mapjes heb ik zelf gemaakt, zoals de map Zakelijk. Daarnaast heb ik zojuist een koppeling naar een favoriete site gemaakt die (nog) niet in een mapje is opgenomen: die naar de weblocatie van Onze Taal. 

Een nieuw mapje maakt u aan door op de knop met het blinkende mapje te klikken (de tweede knop van links in de bovenste balk). Er verschijnt vervolgens onder in het grote veld een nieuw mapje met de naam 'Nieuwe map'. Deze map kunt u nu hernoemen. In dit voorbeeld wordt de nieuwe naam 'Taal'.

U kunt nu de favoriet Welkom bij Onze Taal naar deze map verplaatsen. U selecteert daarvoor de favoriet door er eenmaal op te klikken. Vervolgens sleept u hem naar het mapje, terwijl u de muisknop ingedrukt houdt. Het resultaat is dat de boekenlegger in het mapje is opgenomen. U kunt dit controleren door tweemaal op het mapje te klikken: 

Er is een prettige manier om nu uw favorieten te gebruiken. U klikt hiervoor op de knop Favorites in de knoppenbalk boven in het Explorer-venster. Links verschijnen dan de verschillende mapjes met uw favoriete weblocaties:

Door op een mapje te klikken, wordt dit geopend. Klikt u op een verwijzing naar een site, dan wordt deze site in het rechtervenster getoond.

Abonnementen onderhouden

Zoals ik hierboven al schreef, is een van de aardige snufjes van het systeem van 'favorieten' in Explorer, dat het u de mogelijkheid biedt, een abonnement te nemen op sites die u vaker wilt bezoeken. Zo kunt u er voor zorgen dat u die sites alleen bekijkt als ze ook daadwerkelijk nieuwe informatie bevatten.

In het menu Favorites vindt u een deelmenu Subscriptions (abonnementen). Hierin vindt u dan weer een mogelijkheid Update all:

Als u nog geen verbinding met het Internet hebt, wordt die verbinding automatisch voor u gelegd. Vervolgens wordt contact gelegd met alle weblocaties waarop u zich geabonneerd hebt, en er wordt gecontroleerd of deze websites nog nieuwigheden bevatten.

Zodra de sites gecontroleerd zijn, wordt de verbinding met het Internet verbroken. Als u nu de mogelijkheid Manage subscriptions (abonnementenbeheer) kiest, krijgt u een venster te zien, waarin de actuele status van elk van de sites waarop u geabonneerd bent, staat aangegeven:

In dit eenvoudige voorbeeld is er slechts één abonnement: dat op Onze Taal dat we zojuist gemaakt hebben. Deze pagina is niet veranderd sinds de laatste keer dat we hem gecontroleerd hebben, zoals is af te leiden uit de kolom 'Status': daar staat immers vermeld dat 'No changes were found' -- er zijn geen wijzigingen aangetroffen.

De interface aanpassen

U kunt de Internet Explorer op allerlei manieren aanpassen aan uw eigen smaak en voorkeur. Zo kunt u tot op grote hoogte bepalen hoe het programma zich aan u presenteert. Bijvoorbeeld kunt u bepalen welke kleuren er gebruikt worden bij de presentatie. 

De meeste mogelijkheden tot aanpassing vindt u in de afdeling Options, een onderdeel van het menu View:

Onder in het tabblad General (algemeen) ziet u een aantal knoppen:

Er bestaat overigens een snellere manier om de grootte van het lettertype in een bepaald document aan te passen. In de knoppenbalk bovenaan vindt u een knop Font. Wanneer u hier eenmaal op klikt wordt de gebruikte letter krijgt u een menu te zien waarmee u de gebruikte letter iets groter of juist iets kleiner kunt maken. Ook kunt u hier kiezen welk van de drie soorten lettertypes gebruikt moet worden om dit document te tonen:

Internet Explorer en uw eigen harde schijf

Langzaam maar zeker wil Microsoft het Internet integreren in Windows -- en omgekeerd Windows integreren in het Internet. Het mag voor een gebruiker niet uitmaken of hij of zij een bestand van het Internet haalt; het bedieningsgemak moet in allebei de gevallen precies even groot zijn.

Elke nieuwe versie van de Explorer is een nieuwe stap in die richting. In ieder geval kunt u versie 4 al gebruiken als een verbeterde Windows Verkenner ('Windows Explorer' in het Engels) dat u met Windows 95 hebt meegekregen, of van 'Bestandsbeheer' dat min of meer hetzelfde werk deed in eerdere versies van Windows.

Om de Internet Explorer te veranderen in een Windows Explorer volstaat een eenvoudige handgreep: u voer te naam van een bestand in, in het veld achter Address, of bijvoorbeeld de aanduiding van uw harde schijf C:. Vanaf dat moment kunt u over uw harde schijf navigeren zoals u dat gewend bent te doen in Windows:

Wanneer u op een map klikt, wordt deze geopend; wanneer u op het pictogram van een programma klikt wordt dit gestart; wanneer u op het pictogram van bijvoorbeeld een Word-document klikt, wordt de tekstverwerker Word geopend met dit document. Door met de rechter muisknop te klikken haalt u een menu tevoorschijn waarmee u de presentatie van het de bestanden en de mappen met bestanden te vertonen.

Zoeken

Het Internet is een woud aan informatie. Soms lijkt het wel een ondoordringbaar woud. Gelukkig zijn er her en der op het Net zoekprogramma's opgericht die enorme indexen bijhouden van tientallen miljoenen webpagina's, die u met één druk op de knop kunt doorzoeken.

Deze zoekprogramma's werken op een zeer prettige manier samen met Internet Explorer versie 4. Als u op de knop Search (zoek) drukt, verschijnt links een apart venster waarin u een zoekmachine vindt:

In dit voorbeeld kunt u zoeken met de zoekmachine Hotbot. Welke zoekmachine er precies voorstaat, wisselt per dag. U kunt eventueel een andere zoekmachine tevoorschijn halen door op het pijltje naast de naam te klikken:

De zoekmachines hebben allemaal een net andere inhoud en werken in detail ook niet allemaal hetzelfde, maar in grote lijnen zijn de verschillen niet groot. Ze hebben allemaal een veld waarin u de woorden kunt invullen waarnaar u zoekt, en ze hebben allemaal een zoekknop ('Search'). Nadat u op deze knop gedrukt heeft, wordt er door een computer ergens in Amerika in enkele tientallen miljoenen webpagina's gezocht om te zien of de door u opgegeven woorden er ook in voorkomen. Binnen enkele seconden worden de resultaten van deze zoekactie in een apart venster gepresenteerd:

Wanneer u uw muis plaatst boven de naam van een document, ziet u een korte samenvatting van de inhoud van dat document verschijnen. Als u nu klikt, wordt het desbetreffende document in het rechtervenster opgeroepen.

Ook in uw eigen surftochten kunt u zoeken. Het gebeurt elke surfer wel een keer dat hij of zij zich wel herinnert dat hij eerder die dag -- of eerder die week -- een interessante site gezien heeft. Maar waar die site zich nu precies bevond, weet hij niet meer. Gelukkig houdt Internet Explorer vanaf versie 4 dit soort dingen nauwkeurig bij. In aparte mapjes worden alle eerder bezochte weblocaties opgeslagen. Door op de knop History (geschiedenis) boven in Internet Explorer te drukken, verschijnen deze vakjes in het linkervenster:

De mapjes zijn over het algemeen genoemd naar weblocaties, al is er ook een mapje My Computer waarin de verwijzingen zijn opgenomen naar documenten op uw eigen harde schijf. Als u op een mapje klikt, wordt dit geopend. In elk mapje zijn verwijzingen opgenomen naar alle pagina's die u op die weblocatie bekeken hebt. Wanneer u op zo'n verwijzing klikt, wordt ze in het rechtervenster geopend.

Veiligheid en beveiliging

In de media duiken af en toe verontrustende berichten op over de veiligheid van het Internet. Virussen zouden overal opduiken en Web-pagina's gebruiken om honderdduizenden computers tegelijkertijd te infecteren. Vooral de software van Microsoft zou geplaagd worden door onzekerheid. Hoewel deze berichtgeving vaak een beetje overdreven is, zijn er toch voldoende redenen om enige voorzichtigheid te betrachten

Een eerste reden is dat er steeds meer mensen op het Net komen -- en niet al die mensen zijn van goede wil. Onverantwoordelijke gekken zijn helaas overal. Een andere belangrijke reden is dat Web-pagina's steeds dynamischer, interactiever en interessanter worden. Om dat te kunnen bereiken moeten ontwerpers kleine stukjes programmacode toevoegen aan hun pagina's. En het is een treurige maar ijzeren wet in de computerwereld dat er virussen ontstaan waar er programmacodes zijn.

Gelukkig wordt er aan die beveiliging wel gewerkt. Nagenoeg alle computercode die aan uw Web-pagina's is toegevoegd, is geproduceerd met behulp van een van de twee systemen Java of JavaScript. Op de technische details van deze systemen hoeven we hier niet in te gaan. Van belang is voor ons op dit moment alleen dat ze allebei zijn voorzien van een groot aantal beveiligingsmechanismen. Desgewenst kunt u echter Internet Explorer ook de opdracht geven geen enkele van deze instructies uit te voeren.  U roept daarvoor Options in het menu View, en kiest daarna het tabblad Advanced (gevorderd).

U vindt hier een groot aantal mogelijke instellingen. Onder andere kunt u hier instellen of Java gebruikt moet worden. Door de vinkjes voor Java JIT compiler en Java logging enabled weg te halen, sluit u de mogelijkheden af.

Ook op andere manieren is het programma te beveiligen. In de afdeling Options in het menu View vindt u een tabblad Security (veiligheid).

Internet Explorer verdeelt de wereld in een aantal zones:

U kunt het beveiligingsniveau voor elk van deze zones zelf naar wens hoger of juist lager in te stellen. Nadat u klaar bent, drukt u op OK.

Meer tips

Informatie over het programma Internet Explorer kunt u uiteraard krijgen op de site van de firma Microsoft zelf: http://www.microsoft.com/ie/. De onafhankelijke Engelstalige publikatie 'C|net' (http://www.cnet.com/) biedt daarnaast een groot aantal zeer handige en voortdurend bijgewerkte tips voor doeltreffend gebruik van het programma.